THE ONLY GREEK NEWSPAPER PUBLISHED IN SOUTH AUSTRALIA ENGLISH ΕΛΛΗΝΙΚΑ  
   

Αρχική Σελίδα

Διεθνή

Ελλάδα

Κύπρος

Αυστραλία

Παροικιακά

Αθλητικά

Άρθρα - Απόψεις

Πολιτισμός

Ιστορία

Υγεία

Επιστίμη

Αρχείο

Ανακοινώσεις

Ποιοί Είμαστε

Επικοινωνία

Σύνδεσμοι

Φωτογραφίες

Βίντεο

 

 


Renmark Paringa Council


Ραδιοφωνικο ιδρυμα Κυπρου


Ελληνικη Ραδιοφωνια τηλεοραση

 

 

Μύθοι, και προβλήματα εθνικής ομφαλοσκόπησης και ναρκισσισμού

 

Toυ Δρ Χρήστου ΦΙΦΗ

Drymon9@gmail.com

 

Ιανουάριος 2015

Το βράδυ της 25ης Νοεμβρίου 2014 παρακολούθησα στο κτίριο της Κοινότητας Μελβούρνης μια διάλεξη του Αναπληρωτή καθηγητή της Βοτανικής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσααλονίκης Θωμά Σαββίδη με τον τίτλο Η διεθνοποίηση της Ελληνικής Γλώσσας. Ο κ. Σαββίδης είναι πρόεδρος του Οργανισμού για τη Διεθνοποίηση της Ελληνικής Γλώσσας. Ο τρόπος της παρουσίασης ήταν ενδιαφέρων με φωτεινές εικόνες και αναφορές σε παραθέματα παγκόσμιων προσωπικοτήτων, ανά τους αιώνες, που αναφέρονταν στη σπουδαιότητα της ελληνικής γλώσσας. Δεν ήταν, όμως, κατά τη γνώμη μου, το ίδιο εντυπωσιακός ο χειρισμός του θέματος και το περιεχόμενο της διάλεξης.

 

Το θέμα της ομιλίας παράπεμπε σε κάποια στρατηγική στο να καταστεί η Ελληνική διεθνής γλώσσα, δηλαδή να χρησιμοποιείται παγκοσμίως όπως η Αγγλική, Γαλλική, κλπ., σε συνέδρια, διπλωματικές συνδιασκέψεις, εμπορικές συναλλαγές ή άλλες διεθνείς επικοινωνίες και φόρα. Ποιος έλληνας δεν θα ήθελε κάτι τέτοιο; Το ερώτημα, όμως, είναι: πόσο ρεαλιστικό είναι κάτι τέτοιο; Η Ελληνική γλώσσα υπήρξε διεθνής στην Ελληνιστική και Ρωμαϊκή περίοδο και ως ένα σημείο και στη Βυζαντινή περίοδο. Οι λόγοι που μια γλώσσα γίνεται διεθνής είναι το εμπόριο, τα γράμματα, η στρατιωτική δύναμη, οι πληθυσμοί που είναι πρόθυμοι να τη μάθουν για λόγους επαγγελματικούς και επικοινωνίας με άλλους αλλόγλωσσους λαούς. Δυστυχώς σήμερα δεν υπάρχουν για την Ελληνική αυτές οι δυνατότητες και προϋποθέσεις. Υπάρχουν αρκετοί αλλοεθνείς που θέλουν να μάθουν Ελληνικά για να έρθουν σε στενότερη επαφή με τον αρχαίο ή το διαχρονικό ελληνικό πολιτισμό αλλά αυτοί ποτέ δεν φαίνεται να είναι τόσοι πολλοί που να καταστήσουν τη γλώσσα διεθνή. Αυτό που μπορούμε να κάνουμε είναι να τους ενθαρρύνουμε να μαθαίνουν την Ελληνική ή την Αρχαία Ελληνική και επίσης να προτρέπουμε τα παιδιά μας να τη μαθαίνουν όσο καλύτερα μπορούν.

 

Ο συμπαθής ομιλητής, όμως, δεν μίλησε για κάποια στρατηγική που θα έκανε την Ελληνική διεθνή γλώσσα. Αντίθετα αναφέρθηκε στο ότι το ελληνικό λεξιλόγιο αποτελεί μεγάλο ποσοστό του αγγλικού και του λεξιλογίου άλλων γλωσσών, πόσο πιο εύηχες είναι οι ελληνικές λέξεις από αντίστοιχες άλλων γλωσσών και πόσο σπουδαία, σαφής και όμορφη είναι η ελληνική γλώσσα. Για πολιτισμικούς και ιστορικούς λόγους η Ελληνική επηρέασε σχεδόν όλες τις ευρωπαϊκές και πολλές άλλες γλώσσες. Το αν όμως οι ελληνικές λέξεις είναι περισσότερο εύηχες από αντίστοιχες άλλων γλωσσών δεν μπορεί παρά να αποτελεί μια υποκειμενική αντίληψη. Πιθανόν σε πολλές περιπτώσεις να είναι, σε άλλες να μην είναι, αυτό εξαρτάται από τη γνώση γλωσσών που έχει κάποιος και από την ποιότητα λογοτεχνικών και ποιητικών κειμένων που μπορούμε να συναντήσουμε σε διάφορες γλώσσες. Ωστόσο, αναμφισβήτητα, η ποιότητα της ποίησης και λογοτεχνίας είναι, σε μεγάλο βαθμό, υποκειμενική υπόθεση.

 

Η επιρροή της Ελληνικής στις άλλες γλώσσες τής δίνει μια διεθνή σπουδαιότητα και μ αυτή την έννοια η Ελληνική έχει μια διεθνή υφή γιατί πολλοί ομιλητές άλλων γλωσσών, είτε το γνωρίζουν είτε όχι, μεταχειρίζονται πολλές ελληνικές λέξεις, προσαρμοσμένες βέβαια στο δικό τους τυπικό, γραμματική και συντακτικό. Κάποιος μου έλεγε κάποτε ότι θα πρέπει η ελληνική κυβέρνηση να διαμαρτυρηθεί για κακοποίηση του ελληνικού λεξιλογίου όταν οι αγγλόφωνοι ομιλητές λένε τη δημοκρατία democracy, το στομάχι stomach, την Αθήνα Athens, κλπ. Του είπα ότι κάθε γλώσσα έχει το δικό της τυπικό στο οποίο συχνά προσαρμόζει το ξένο λεξιλόγιο. Κι εμείς στην Ελληνική γλώσσα το London το λέμε Λονδίνο, το Melbourne Μελβούρνη, τo shoked σοκάρισμένος, κλπ.

 

Το ότι η Ελληνική γλώσσα έχει επηρεάσει άλλες γλώσσες θα πρέπει να το γνωρίζουμε και επίσης το πώς πάμπολλοι σοφοί, καλλιτέχνες και διανοούμενοι είδαν και εκφράστηκαν για αυτή και ποια είναι η σπουδαιότητά της. Αυτό, όμως, θα πρέπει επίσης να γνωρίζουμε, δεν μας κάνει σπουδαιότερους από άλλους, ούτε μας παρέχει ιδιαίτερα προνόμια. Και οι άλλες γλώσσες και οι άλλοι λαοί έχουν επιτεύγματα για τα οποία διακρίνονται και επαίρονται. Για να είμαστε αντάξιοι της σπουδαίας μας παράδοσης δεν θα πρέπει να περιοριζόμαστε στο να επαιρόμαστε και να καμαρώνουμε σα γύφτικα σκεπάρνια για τα επιτεύγματα των προγόνων μας και να μην κάνουμε αυτά που πρέπει, ώστε η ελληνική νεολαία σήμερα να μαθαίνει τη γλώσσα σωστά και να έχει σωστή παιδεία, μια παιδεία ισάξια εκείνης των σπουδαιότερων ευρωπαϊκών χωρών. Διαφορετικά καταλήγουμε σε εθνική ενδοστρέφεια, ομφαλοσκόπηση και ναρκισσισμό.

΄Ενα άλλο σημείο αρνητικό- της ομιλίας του κ. Σαββίδη ήταν η αναφορά του στην ευρέως διαδομένη υποτιθέμενη δήλωση του Χένρι Κίσινγερ ότι οι ΄Ελληνες είναι δυσκολοκυβέρνητος λαός και θα πρέπει να χτυπηθεί στις πολιτιστικές του ρίζες και τη γλώσσα του, ώστε να συνετιστεί και να γίνει πιο υποτακτικός. Αυτό ο ομιλητής το παρουσίασε ως πραγματικό γεγονός μολονότι στο παρελθόν είχε πάρει μεγάλη δημοσιότητα, αναφέρθηκε από πολλούς, αλλά ποτέ κανένας δεν αναφέρθηκε σε κάποια συγκεκριμένη πηγή που να τεκμηρίωνε αυτή τη ρήση. Ατεκμηρίωτες καταγγελίες είναι σημάδι λειψής και στρεβλής παιδείας. Η υποτιθέμενη αυτή δήλωση του Κίσινγκερ χρησιμοποιήθηκε και από τον δημοσιογράφο και πρώην ευρωβουλευτή Γιάννη Μαρίνο στον Οικονομικό Ταχυδρόμο, το 1997. Κατά μερικούς από τους καταγγέλοντες, η δήλωση Κίσινγκερ είχε πρωτοδημοσιευτεί στην αγγλόφωνη τουρκική εφημερίδα της Κωνσταντινούπολης Turkish Daily News to 1994. ΄Οταν, όμως, κάποιοι άρχισαν να του εκφράζουν αμφιβολίες για τη γνησιότητα της δήλωσης ο κ. Μαρίνος είχε την επαγγελματική δεοντολογία να ερευνήσει την ύπαρξη τεκμηρίωσης σε όλες τις δυνατές πηγές που αναφέρθηκαν, καθώς και στην αγγλόφωνη τουρκική εφημερίδα της Κωνσταντινούπολης Turkish Daily News. Η έρευνα του κ. Μαρίνου με τη βοήθεια επίσης του δημοσιογράφου κ. Κούρκουλα που διαμένει στην Κωνσταντινούπολη, έδειξε ότι η τουρκική εφημερίδα ποτέ δεν δημοσίευσε τέτοια δήλωση του Κίσινγκερ. Ο Μαρίνος απευθύνθηκε με επιστολή του στον ίδιο τον Κίσινγκερ που του απάντησε ότι πρόκειται περί κατασκευασμένου κειμένου.

 

Η δήλωση, λοιπόν, δεν τεκμηριώθηκε ποτέ και ο κ. Μαρίνος κατέληξε στο συμπέρασμα ότι πρόκειται περί κατασκευασμένου μύθου:

...Μολονότι ο κ. Κίσινγκερ δεν διακρίνεται για φιλικά αιθήματα προς την Ελλάδα και βαρύνεται για εχθρική πολιτική κατά της χώρας μας και της Κύπρου, δεν έχει προβεί ποτέ στην προαναφερθείσα δήλωση... ...διαπίστωσα τελικά ότι επρόκειτο για κατασκευασμένο από αγνώστους κείμενο για να ενοχοποιήσει τον αντιπαθή αμερικανό διπλωμάτη. ...Μάλιστα κι εγώ, που καλοπίστως δημοσίευσα την ανύπαρκτη ομιλία Κίσινγκερ, αντιμετωπίστηκα εχθρικά στην προσπάθειά μου να αποκαταστήσω την αλήθεια. Η συκοφαντία αυτή άρεσε και επαναλαμβανόμενη έγινε εθνικό κεκτημένο... (Γιάννης Μαρίνος, Ο Κίσινγκερ κι εγώ, Το Βήμα, 17 Δεκεμβρίου 2010). Το άρθρο του Μαρίνου υπάρχει στο διαδίκτυο.

 

Η ομιλία του κ. Σαββίδη, κατά τη γνώμη μου, αστόχησε στην κριτική αξιολόγηση των πηγών και δεδομένων που θα πρέπει να μας καθιστά ικανούς ν αντικρύζουμε σωστά την πολιτιστική μας παράδοση, να διακρίνουμε μεταξύ μύθου και πραγματικότητας και να μας προστατεύει από την ενδοστρέφεια, την ομφαλοσκόπηση και τους ατεκμηρίωτους ισχυρισμούς.

 

( Ο Δρ Χρήστος Ν. Φίφης είναι επίτιμος ερευνητής στη Σχολή Ιστορίας και Ευρωπαϊκών Σπουδών του Πανεπιστημίου La Trobe της Μελβούρνης)

 

 

 

The Cyprus
 News Agency



Lapithos

 
Designed & Developed by Michael Ppiros
  COPYRIGHT 2010 Greek Community Tribune All Rights Reserved