THE ONLY GREEK NEWSPAPER PUBLISHED IN SOUTH AUSTRALIA ENGLISH ΕΛΛΗΝΙΚΑ  
   

Αρχική Σελίδα

Διεθνή

Ελλάδα

Κύπρος

Αυστραλία

Παροικιακά

Αθλητικά

Άρθρα - Απόψεις

Πολιτισμός

Ιστορία

Υγεία

Επιστίμη

Αρχείο

Ανακοινώσεις

Ποιοί Είμαστε

Επικοινωνία

Σύνδεσμοι

Φωτογραφίες

Βίντεο

 

 


Renmark Paringa Council


Ραδιοφωνικο ιδρυμα Κυπρου


Ελληνικη Ραδιοφωνια τηλεοραση

 

 

Χρήστου Ν. Φίφη: Από τους καθ ημάς Αντίποδες

Μια Συνέντευξη

 

Στη Μελβούρνη παρουσιάστηκε πρόσφατα το νέο βιβλίο του συνεργάτη μας Χρήστου Ν. Φίφη, Από τους Καθ ημάς Αντίποδες, ένα βιβλίο για την ιστορία της Ελληνοαυστραλιανής παροικίας. Εκ μέρους του Παροικιακού Βήματος τού απευθύναμε μερικές ερωτήσεις και στο σημερινό φύλλο φιλοξενούμε μια συνέντευξή του σχετικά με το βιβλίο αυτό. Π. Β.

 

Χρήστο, θα θέλαμε να δημοσιεύσουμε μια συνέντευξη σχετικά με το νέο σου βιβλίο Από τους καθ ημάς Αντίποδες που παρουσιάστηκε πρόσφατα στη Μελβούρνη. Σε τι διαφέρει από το προηγούμενο βιβλίο σου Κομμάτια Ζωής;

 

Το Κομμάτια Ζωής είναι μια συλλογή διηγημάτων, δηλαδή λογοτεχνία, ενώ το Καθ ημάς Αντίποδες είναι μια ιστορία της Ελληνοαυστραλιανής παροικίας. Και τα δυο βιβλία αντλούν υλικό από την ιστορία. Στη λογοτεχνία, όμως, η παρουσίαση είναι συνήθως υποκειμενική, ο συγγραφέας θέτει τη δική του έμφαση, αλλάζει τα ονόματα των ατόμων που μεταχειρίζεται και η σειρά και η επιλογή των γεγονότων προσαρμόζονται στην οικονομία της υπόθεσης και πλοκής. ΄Ενα ιστορικό βιβλίο πρέπει να είναι αντικειμενικό, τα γεγονότα, οι συγκρούσεις και οι ερμηνίες να τεκμηριώνονται, να βασίζεται στην ενδελεχή έρευνα και τη βιβλιογραφία.

 

Σε τι αποσκοπεί το νέο βιβλίο σου;

 

Εχουν εκδοθεί μερικά βιβλία για τους ΄Ελληνες της Αυστραλίας τα οποία όμως γενικά αναφέρονται σε κάποια όψη της παροικίας, όπως στη λογοτεχνία, τον τύπο, τις Κοινότητες, το Εκκλησιαστικό, κλπ. Δεν συμπεριλαμβάνουν, όμως, τη μεγάλη εικόνα. Το βιβλίο του Hugh Gilchrist "Australians and Greeks" το κάνει αυτό σε μεγάλη έκταση, εκτείνεται σε τρεις ογκώδεις τόμους αλλά τελειώνει στο 1952. Στους Καθ ημάς Αντίποδες προσπάθησα να συμπεριλάβω το όλο φάσμα μέσα στα πλαίσια ενός τόμου που συμπεριλαμβάνει την έρευνα και την κυριότερη υπάρχουσα βιβλιογραφία και το οποίο ν απευθύνεται στα Ελληνικά και στο δάσκαλο και στο φοιτητή και στο γενικό αναγνώστη ο οποίος θέλει να μάθει για την Αυστραλία και την Ελληνοαυστραλιανή παροικία. Ο τόμος αυτός, λοιπόν, περιλαμβάνει ένα κεφάλαιο για την ιστορία της Αυστραλίας στα Ελληνικά, πρώτη φορά γίνεται κάτι τέτοιο σε έναν τόμο Ελληνοαυστρααλιανής Ιστορίας- περιλαμβάνει ένα κεφάλαιο με τη γενική ιστορία της ελληνοαυστραλιανής παροικίας, ένα τρίτο κεφάλαιο για τα Παροικιακά Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης, ένα κεφάλαιο για τις παροικιακές προσπάθειες για την ελληνομάθεια και τη διατήρηση της Ελληνικής γλώσσας, ένα πέμπτο κεφάλαιο για τη διαχρονική εξέλιξη των επαγγελματικών ασχολιών των Ελλήνων της Αυστραλίας, ένα εκτενές έκτο κφάλαιο για τις οργανωτικές, πολιτιστικές και πολιτικές δραστηριότητες της Παροικίας με αναφορές στη λογοτεχνία, το θέατρο, τον συνδικαλισμό και την πολιτική συμμετοχή της Ελληνοαυστραλιανής παροικίας στο Αυστραλιανό γίγνεσθαι. Τέλος ένα έβδομο κεφάλαιο εξετάζει την πορεία της Ελληνοαυστραλιανής παροικίας περισσότερο φιλοσοφικά, με την προβολή ερωτημάτων για την αναζήτηση, διατήρηση και ανάπτυξη μιας ελληνοαυστραλιανής ταυτότητας. Ο τόμος τελειώνει με έναν πίνακα των κυριότερων γεγονότων τόσο στην ιστορία της Αυστραλίας, όσο και της Ελληνοαυστραλιανής παροικίας.

 

Ποια περίοδος της Ελληνοαυστραλιανής παροικίας ήταν πιο δύσκολη;

 

Κάθε περίοδος έχει τις δικές της δυσκολίες και πλεονεκτήματα. Η οργανωμένη παροικία αρχίζει από το 1897 με την δημιουργία της Κοινότητας Μελβούρνης και της Κοινότητας του Σίδνεϊ το 1898. Η πρώτη φάση είναι αυτή των καταστηματαρχών και μικροεπιχειρηματιών που εκθειάζονται από το πρώτο παροικιακό βιβλίο που κυκλοφόρησε το 1916 Η Ζωή εν Αυστραλία. Δεν πρέπει, όμως, να ξεχνάμε τα προβλήματα μοναξιάς, απομόνωσης και εκμετάλλευσης που αντιμετώπιζαν οι εργαζόμενοι από τους συμπατριώτες τους στα καταστήματα αυτά, με την έλλειψη της γνώσης της Αγγλικής και επίσης τη σημαντική έλλειψη ελληνίδων γυναικών σε όλη την προ το 1952 περίοδο. Η περίοδος μετά το 1916 χαρακηρίζεται από ρατσιστικές ενέργειες και επεισόδια κατά των ξένων και των ελληνικών καταστημάτων. Η περίοδος μεταξύ 1929-1935 γνώρισε μια πρωτοφανή οικονομική κρίση και ανεργία. Αρκετοί έλληνες έχασαν τα μαγαζιά τους και άλλοι τα σπίτια τους που δεν μπορούσαν να τα ξεπληρώσουν. Αυτό δημιούργησε μια φοβία και ανασφάλεια μεταξύ των μεταναστών σε σημείο που παλιοί μετανάστες ακόμη και στα πρώτα χρόνια της δεκαετίας του 1950 δίσταζαν να αγοράσουν σπίτι και να χρεωθούν.

Οι δεκαετίες του 1950 και 1960 χαρακτηρίστηκαν από τη μαζική μετανάστευση, με τις αυτοθυσίες των μεταναστών αυτών ν αγοράσουν το πρώτο τους σπίτι και να δημιουργήσουν τον παροικιακό ιστό. Συχνά έμεναν τρεις και περισσότερες οικογένειες στο ίδιο σπίτι για να εξοικονομήσουν χρήματα για ν αγοράσουν σπίτι. Η περίοδος 1974-1996 είναι η περίοδος της άνθισης του πολυπολιτισμού και μια από τις πιο δημιουργικές παροικιακές περιόδους. Μετά το 1996 αρχίζει να έχουμε τη γήρανση της πρώτης γενιάς, τη συνεχή αύξηση των ηλικιωμένων και την αύξηση ενός χάσματος μεταξύ των στόχων της πρώτης και των ελληνοαυστραλιανών γενιών.

 

Τι προβλήματα αντιμετωπίζουμε σήμερα;

 

Βεβαίως, ως παροικία αντιμετωπίζουμε προβλήματα αλλά και προκλήσεις. Αντιμετωπίζουμε τη γήρανση και την αποχώρηση από τη ζωή της πρώτης γενιάς, τη συρρίκνωση της χρήσης της γλώσσας και της ελληνομάθειας, τη δυσλειτουργία και τον αργό θάνατο πολλών παλιών συλλόγων και σωματείων, τον περιορισμό των πολιτιστικών δραστηριοτήτων και εκδηλώσεων σε σχέση με το παρελθόν, δραστηριοτήτων όπως ήταν το θέατρο, μουσικές συναυλίες, αθλητικές συγκεντρώσεις, μαζικές εκδηλώσεις. Τα προβλήματα αυτά βέβαια αποτελούν και τις νέες προκλήσεις. Οι Κοινότητες και οι οργανισμοί που θα επιβιώσουν και θα παραμείνουν θα πρέπει να λειτουργούν συλλογικά, με προγράμματα και στόχους. Η Κοινότητα της Μελβούρνης, για παράδειγμα, σήμερα έχει ένα νέο μεγάλο κτίριο και ένα δίγλωσσο σχολείο. Δεν θα πρέπει να παραμείνουν τούβλα και τσιμέντο αλλά να δώσουν νέα ώθηση, όπως ήδη γίνεται, με σεμινάρια, διαλέξεις και εκπαιδευτικές δραστηριότητες. Αλλά θα πρέπει να υπάρξουν επίσης πρωτοβουλίες για διδασκαλία θεάτρου, θεατρικές παραστάσεις, μουσικές και χορευτικές εκδηλώσεις, για εκθέσεις ζωγραφικής και πλήθος άλλων ελληνικών και δίγλωσσων μοφωτικών και πληροφοριακών δραστηριοτήτων. Η μεγάλη πρόκληση σήμερα είναι η ανάπτυξη της ελληνικής παροικιακής ταυτότητας από τις αυστραλογεννημένες γενιές που θα περιλαμβάνει τις ικανότητες των ατόμων με ιδέες να κινούνται άνετα μεταξύ της Αγγλοκελτικής, της πολυπολιτιστικής Αυστραλίας και της Ελληνοαυστραλιανής παροικίας. Η Ελληνοαυστραλιανή παροικία δεν είναι γκέτο, διαθέτει τέτοια εξωστρεφή άτομα με δίγλωσσες και διαπολιτιστικές ικανότητες. Ποτέ, όμως, δεν είναι αρκετά, χρειαζόμαστε πολλά περισσότερα.

 

Πετύχαμε το καλύτερο ως Ελληνοαυστραλιανή παροικία μέχρι σήμερα;

 

Και ναι και όχι, εξαρτάται πώς το βλέπει κανένας. Η παροικία της Αυστραλίας μολονότι είναι πιο πολυάριθμη από την παλιά παροικία της Αιγύπτου δεν έχει τις δυνατότητες και το πλαίσιο να αναπτυχθεί όπως εκείνη. Θα μπορούσαν, όμως, να είχαν αποφευχθεί οι εκκλησιαστικές διενέξεις Αρχιεπισκοπής και Κοινοτήτων που κόστισαν χρόνο, χρήματα, και τα περιορισμένα αποθέματα δραστηριοτήτων και καλής θέλησης. Κάποτε, στη δεκαετία του 1990, είχα στο Σίδνεϊ μια συνομιλία με τον αείμνηστο πρώην Πρόεδρο της Κοινότητας του Σίδνεϊ Πάνο Γεροντάκο. Το μεγαλύτερο παροικιακό σφάλμα που κράτησε την παροικία και τις Κοινότητες πίσω ήταν οι στείρες διενέξεις μεταξύ Αρχιεπισκοπής και Κοινοτήτων, μου είπε. Χωρίς αυτό τον ανταγωνισμό πιστεύω θα είχαμε οργανώσει καλύτερα τα παροικιακά μας σχολεία, την ελληνομάθεια και ίσως θα αποφεύγαμε τις επικαλύψεις σχολείων και εκκλησιών στις ίδιες περιοχές.

Τι επιτυχίες έχουμε να επιδείξουμε, ως παροικία, στο παρελθόν;

΄Εχουμε να επιδείξουμε πολλές επιτυχίες. Η Ελληνοαυστραλιανή παροικία είναι μια από τις πιο ζωντανές εθνότητες της Αυστραλίας και έχει συμβάλει κατά πολύ στην προώθηση της πολυπολιτιστικής Αυστραλίας. ΄Εχει συμβάλει στον οικονομικό, το συνδικαλιστικό, το νομικό τομέα, στις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, στα ελεύθερα και τα επιστημονικά επαγγέλματα, στη λογοτεχνία, τις τέχνες, τα πανεπιστήμια και την έρευνα, στη συμμετοχή στην τοπική αυτοδιοίκηση και την πολιτική. Σήμερα υπάρχουν περισσότεροι από 12-15 βουλευτές ελληνικής καταγωγής στα διάφορα κοινοβούλια της χώρας.

 

Πού πάμε, ως παροικία, από εδώ και πέρα;

 

Αυτό είναι το παρόν δύσκολο ερώτημα. Η φυσιογνωμία και το μέλλον της παροικίας από εδώ και πέρα εξαρτάται από τις αυστραλογεννημένες γενιές. Η επιρροή της πρώτης γενιάς συνεχώς μειώνεται και αυτό είναι φυσιολογικό. Αν η νέα γενιά θέλει τη συνέχιση της Ελληνοαυστραλιανής παροικίας θα πρέπει ν αναπτύξει συνείδηση και στοιχεία Ελληνοαυστραλιανής ταυτότητας. Τέτοια στοιχεία θα πειλαμβάνουν πάντα κάποια γνώση της Ελληνικής αλλά, σίγουρα γνώση και άσκηση των ελληνικών εθίμων, των ελληνικών αξιών, του ελληνικού πολιτισμού, της ελληνοαυστραλιανής ιστορίας. ΄Ισως μια αναφορά που κάνω στο τελευταίο κεφάλαιο του βιβλίου σ΄ένα ποίημα της Αυστραλέζας ποιήτριας Judith Wright να δίνει κάποιες αναλογίες των προκλήσεων. Στο ποίημά της "Country Town" η Judith Wright αναφέρεται στους αγώνες των Αυστραλών πρωτοπόρων και αναρωτιέται τι έχουν απογίνει οι εμπειρίες τους, οι σκοποί και τα οράματά τους. Δίνω μια σύντομη μετάφραση ενός σχετικού αποσπάσματος:

...Το χρυσάφι εξορύχθηκε και είναι ασφαλές∙ και πού είναι το κέρδος; / Η εκκλησία χτίστηκε, ο επίσκοπος χειροτονήθηκε./ Κι εμείς είναι εδώ που ζούμε∙ Πού ζούμε; / Και πώς θα επαναστατήσουμε; Οι αλυσίδες είναι βαρύτερες.

Θυμηθείτε τον Αστραποπέλεκα που θάφτηκε στα χαρακώματα από τους βομβαρδισμούς. / Θυμηθείτε τους γενειοφόρους νέους που τραγουδούσαν τραγούδια της εξορίας. / Θυμηθείτε τη ζωή των τσοπάνηδων κάτω από τα παράξενα αστέρια.

Η Ελληνοαυστραλιανή παροικία έχει τους δικούς της πρωτοπόρους και τις εμπειριες τους. Με κάποιες αναφορές στην Ελληνοαυστραλιανή λογοτεχνία η παροικία έχει τους δικούς της Στρατήδες, Αλισαββούδες, Μενέλαους, Θωμάδες, Γαρουφαλιές, Μεμάδες και πλήθος άλλων. Τι έχει απογίνει από τις εμπειρίες εκείνων των οικογενειών και ατόμων που ζούσαν δέκα και δώδεκα και περισσότερα άτομα σε δωμάτια στο ίδιο σπίτι, στις δεκαετίες του 1950 και 1960; Τους ίδιους αυτούς που αγόρασαν τα δικά τους σπίτια, που τώρα είναι γέροι και γριές ή δεν είναι πλέον στη ζωή; Αυτές οι αναμνήσεις και σκέψεις αφήνουν κάποτε την πικρή γεύση χαμένων κατευθύνσεων και χαμένων προσανατολισμών. ΄Οπως η Judith Wright, ο ελληνοαυστραλός συγγραφέας μπορεί να πει.

Οι εκκλησίες και τα σχολεία χτίστηκαν από τους πρωτοπόρους Ελληνοαυστραλούς, ο Αρχιεπίσκοπος είναι στη θέση του, η παροικία παγιώθηκε σε σταθερά θεμέλια, η δεύτερη και οι μετέπειτα γενιές των ελεύθερων επαγγελματιών και των επιτυχών επιχειρηματιών ανδρών και γυναικών έχουν πάρει τη θέση τους και αφήνουν τη σφραγίδα τους. Εντούτοις συχνά, αν και υποκειμενικά, εγείρονται μερικά ενοχλητικά ερωτήματα: Πώς και πού ζούμε;, Ποιοί είμαστε; Τι έχει απογίνει από τους σκοπούς και τα οράματα των πρωτοπόρων; Ποια είναι η κατεύθυνσή μας;

Τέτοια ερωτήματα θα μας βοηθούν. Θα βοηθούν, στο μέλλον κυρίως, τις Αυστραλογεννημένες γενιές να συνηδειτοποιούν την ταυτότητά τους, να γνωρίζουν τις ρίζες τους και τους εαυτούς τους, να σταθμίζουν τη θέση τους και να πλοηγούν την πορεία τους σε μελλοντικές κατευθύνσεις, με εξωστρέφεια και συμμετοχή στο Αυστραλιανό γίγνεσθαι.

 

Ο Δρ Χρήστος Ν. Φίφης είναι επίτιμος ερευνητής στη Σχολή Ανθρωπιστικών Σπουδών και Κοινωνικών Επιστημών του Πανεπιστημίου La Trobe. Η ηλεκτρονική του διεύθυνση είναι: drymon9@gmail.com

 

http://www.greektribune.com.au/greek.htm

Παροικιακό Βήμα

 

 

 

The Cyprus
 News Agency



Lapithos

 
Designed & Developed by Michael Ppiros
  COPYRIGHT 2010 Greek Community Tribune All Rights Reserved